Hayvan Deneyi gerçekten gerekli mi? Ses getiren Save Ralph kampanyası

hayvan deneysiz markalar

Hayvan deneyi konusunun, son zamanlarda pek çoğumuzun sosyal medya ve çeşitli platformlarda rastladığı #SaveRalph isimli “hayvan deneylerine hayır” diyen kampanya ile bir kez daha altı çizilmiş oldu.

Bu konu, hayvan hakları savunucusu pek çok kuruluş ve kişiler tarafından ciddiye alınıp, deneylerin durdurulması için süresiz çalışmalar yapılsa da ne yazık ki küresel çapta kabul görmüş bir anlayışın sonucu ve devlet kararları ile yönetilen bir süreç. Sık sık karşımıza çıkan ve artık göz ardı etmenin bir vicdan meselesi haline geldiği bu konuda biraz daha bilgi sahibi olmak adına yaptığım araştırmaların sonuçlarını aşağıda toparlamaya çalışacağım.

Hayvan deneyi nedir ve neden yapılır? 

Bilimsel çalışmaların sonucunda elde edilen ürünlerin, insan ve çevre unsurları üzerindeki etkilerininin canlı hayvanlar üzerinde araştırılması olarak tanımlayabiliriz hayvan deneylerini. Sosyal medyada güzellik uğruna katledilen hayvanlar gibi yansıtılıyor olsa da aslında bu deneyler diğer hayvanların üretim koşullarını iyileştirmek ve çevreyi korumak amaçlı da yapılıyor. Yani adli tıptan kozmetiğe, ilaçtan tarıma kadar pek çok endüstride kullanılan bir yöntem. Bu nedenle deneyler sırasında hayatını kaybeden hayvan sayısı da oldukça yüksek. Sadece Türkiye’de yapılan hayvan deneyleri sırasında yıllık ortalama 270 bin hayvan ölüyor. Dünyada ise bu sayı 110 milyon civarında… 

Konusuna göre değişkenlik göstermek üzere deneyler için en sık fare, hamster, tavşan, kedi, köpek ve maymun tercih ediliyor. Bunlar dışında balık, sürüngen, kemirgen, gelincik gibi hayvan türleri de denek olabiliyor.  Bu tercihlerde önceliği elbette sokakta yaşayan sahipsiz hayvanlar alıyor. Hamile kadınların kullanacağı deneyler için ise ne yazık ki hamile hayvanlar kullanılıyor. Deneylerin şiddetleri farklı farklı olduğundan, bir hayvan eğer test sonucunda hayatını kaybetmediyse tekrar tekrar denek olabiliyor. Deneyler sırasında anestezi (lokal ya da genel) kullanılabiliyor (tabi o da bir maliyet olduğu için ne kadar kullanılıyor bilemeyiz). Eğer deneyler sonunda hayvan şiddetli derecede hasar gördüyse ve tekrar denek olamayacaksa yüksek doz anestezi, elektroşok, kesme, boyun kırma ya da ateş etme yöntemlerinden ortamı uygun olan biri ile öldürülüyor.  

Hayvan deneyi yapmayan firmalar nasıl deney yapıyor?

hayvan deneyi

Hayvan deneysiz ürün kullanma konusunda kararsız olan ya da bu alışkanlığını değiştirmek için yeterli enerjiyi bulamayanların ilk sığındığı sebep; deneysiz ürünlerin piyasaya sürülemeyeceği, insanların hayvanlardan daha üstün bir ırk olması sebebiyle insanların kullanacağı ürünlerin canlı hayvanlar üzerinde test edilmesinin bir zorunluluk olduğudur. Ancak ne yazık ki insan anatomisine sahip bir hayvan olmadığından hayvanlar üstünde yapılan deneyler de büyük oranda insanlar için zararlı olup olmadığı konusunda kesin sonuç veremiyor. Başarılı sonuç veren hayvan deneylerinin %90’dan fazlası insanların kullanımına açıldığında başarısız sonuç veriyor. Yani günün sonunda denekler yine insanın kendisi oluyor.

Peki hayvanlar üstünde deney yapmadan piyasaya çıkan ürünler nasıl bir süreçten geçiyor? Teknolojinin sunduğu imkanlar neticesinde bugün, hayvan deneylerinden çok daha etkili (%100 başarılı sonuç verenler dahil) yöntemler mevcut. 

  • Hücre kültürü metodu
  • Mikroakışkan çipler
  • Doku organ banyosu metodu
  • Mikrodoz uygulama motedu
  • Radyolojik metotlar 
  • Bilgisayarlı modelleme ve simülasyonlar 

Bunlar ve daha pek çok hayvansız deney metodunun detaylarını incelemek isterseniz birkaç kaynak; 

Canadian Centre for Alternatives to Animal Methods

crueltyfreeinternational.org 

PETA

humanesociety.org (Save Ralph kampanyası bu kuruluş için hazırlandı)

save ralph

Elbette söz konusu teknoloji olunca ciddi bir yatırım ve maliyet doğduğundan, en ucuz yöntem olan hayvan deneyleri “bir zorunluluk” maddesi olmaya devam edecek gibi görünüyor. Bunun değişmesi de yine son kullanıcı olarak bizim elimizde. Bir teknoloji şirketi çalışanı olarak bu yöntemlere arkasını dönen firmaların uzun vadede (yani teknolojiden kaçamayacakları noktada) buna mecbur kalacaklarını şimdiden görebiliyorum. Tıpkı pandeminin en küçük işletmeleri bile teknolojiye mecbur bırakması gibi…Bu süreç bizim sayemizde neden daha kısa olmasın değil mi? 

Biz neler yapabiliriz? 

Alışkanlıkları değiştirmek çok istediğimiz ve inandığımız bir amaç uğruna olduğunda bile zaten yeterince zorken, bir de hayvan deneylerinin durdurulması gibi büyük ve küresel bir konuda buna ikna olmak ve bu fikri yaygınlaştırmak çok daha zor. Markaları protesto etmek, hayvan deneyi yapan markaları kullanmayıp deneysiz ürünlere yönelmek hem alışveriş deneyiminin daha zor hem de daha yüksek fiyatların söz konusu olduğu bir yöntem. Evlerimizde kullandığımız kozmetik, bakım ve sağlık ürünlerini artık hayvan deneyi yapmayan markalar ile değiştirmek bir başlangıç olabilir. Bu süreçte sizi destekleyecek kişiler bulmakta zorlanabilirsiniz. Deli olduğunuzu düşünenlere, “uğraşma zaten ne sonuç verecek ki” diyenlere, “o markanın deney yapıp yapmadığını nerden bileceksin ki gözünle mi gördün” diye inancınızı kırmaya çalışacaklara hazır olun. Unutmayın ki sosyal medyanın gücü, bugün göz ardı edilemeyecek boyutta ve markalar tek bir adet olumsuz entry için günler süren algı yönetimi kampanyası yapmaya mecbur oluyor. Hayvan deneysiz ürünlerin daha kolay ulaşılabilir olması, daha uygun fiyatları satılması için her şeyden önce talebe ihtiyaçları var. Bu markaları desteklemenin de tek yolu, alışveriş listelerimize onları katmak. Çabanızın sonuçsuz kalmayacağından emin olun. Aşağıda sizin için hazırladığım online alışveriş deneyiminizi değiştirmeden sepete atacağınız hayvan deneysiz ürünlerden oluşan linklere göz atmayı unutmayın:) 

Alışveriş yaparken ürünlerin arkasında bu amblemleri görüyorsanız hayvanlar üstünde test edilmiyor demektir :

hayvan deneysiz markalar

Alışveriş

*Alışveriş linkleri güncellenmeye devam edecektir. 

**Ürün listelerin hayvan deneyi yaptığını düşündüğünüz markalar lütfen bana yazın. 

Saç bakım ürünleri 

Makyaj ürünleri 

El & ayak bakım ürünleri 

Cilt bakım ürünleri 

Erkek bakım ürünleri

Çocuk ürünleri 

Kaş & kirpik bakım ürünleri 

Ağız bakım ürünleri

Bunu da sevebilirsin

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir